x x

Quy ước

QUY ƯỚC CÁCH GHI LẠI VÁN CỜ TƯỚNG THEO LUẬT VIỆT NAM


1/ Bàn cờ:
____Các hình vẽ bàn cờ đều nhìn theo hàng dọc, với quy ước: bên phía dưới thuộc về bên đi trước (bên Tiên), còn phía trên thuộc về bên đi sau (bên Hậu). Ở giữa có Sông, mỗi bên đều có Cung là khu vực mà Tướng được di chuyển... nói chung cái này ai cũng biết chắc không cần nói thêm
____Với cách ghi cổ truyền từ xưa thì ta đánh số hệ thống toạ độ vẫn giữ như cũ, tức là các lộ thẳng đứng vẫn được đánh số từ 1 đến 9, tính từ phải sang trái theo hướng nhìn mỗi bên. (Tuy nhiên khi lập trình cho máy đánh cờ thì người ta đánh số gần giống cờ Vua: các Hàng bằng Chữ cái từ A->J và các Cột bằng Số từ 1->9, vì giúp thực hiện dễ hơn nhiều so với cách ghi cổ điển. Do đó trong các software cờ tướng hoặc các chỗ chơi cờ tướng online bạn sẽ thường thấy kiểu ghi toạ độ có dùng chữ)



2/ Màu Quân cờ:
____Dù thực tế quân cờ có thể có màu Đỏ và Đen, Trắng và Đen, Hồng và Xanh, Đỏ và Xanh... thì trong các sách cờ Tướng vẫn quy ước gọi 1 bên là quân Đen và 1 bên là quân Trắng. Với những sách cờ cũ thì phía bên dưới (Tiên) là quân Đen (nền Đen chữ Trắng), còn bên trên (Hậu) thì là Trắng (nền Trắng chữ Đen). Tuy nhiên hiện nay đa số các sách cờ đều đã vẽ ngược lại, Bên Tiên (phía dưới) sẽ gọi là bên Trắng, còn bên Hậu (phía trên) sẽ gọi là bên Đen.



3/ Ký hiệu:

A- Về quân cờ: được ghi tắt bằng những chữ như sau:

- Tướng : Tg (còn gọi là Suý/Soái)
- Sĩ : S
- Tượng : T (còn gọi là Bồ)
- Xe : X (gọi là Xa thì đúng hơn)
- Pháo : P
- Mã : M (gọi Ngựa cũng OK)
- Chốt: C (cũng có sách gọi là Binh và ký hiệu: B )

B- Chữ viết tắt: (chỉ dùng khi có 2 hoặc 3 quân nằm chung 1 lộ )

- Trước: t
- Sau: s
- Giữa: g

C- Về hướng di chuyển quân:

- Tấn: . (dấu chấm)
- Bình: - (dấu gạch ngang)
- Thối: / (dấu gạch xéo )

D- Về nhận định đánh giá:

- Nước đi hay: !
- Nước đi rất hay: !!
- Nước đi dở: ?
- Nước đi rất sai lầm: ??
- Nước đi hay nhưng còn phải xem lại: !?
- Nước đi tưởng dở nhưng không hẳn là dở: ?!
- Bên Tiên thắng: 1-0
- Bên Hậu thắng: 0-1
- Hoà : 1/2-1/2
- Bên Tiên ưu thế: +-
- Bên Hậu ưu thế: -+


Trên đây là cách ghi chép biên bản ván cờ của VN, vốn là dựa theo cách ghi của các kỳ phổ Trung Quốc. Tuy nhiên hiện nay để dễ dàng cho người phương Tây đọc hơn thì còn có 3 cách ghi quốc tế khác: chuẩn WXF (phổ biến nhất), chuẩn FEN, chuẩn CCW ... sau này tôi sẽ đề cập